OD PIERWSZEJ REEMIGRACJI
DO DRUGIEJ REEMIGRACJI

Aparat bezpieczeństwa PRL
wobec polskiej emigracji politycznej
w latach 1944-1956

Uderzenie nasze winno być wymierzone w te elementy,
które świadomie uprawiają dywersję, sabotaż, szpiegostwo, bandytyzm,
które aktywnie działają na szkodę narodu naszego budującego Socjalistyczną Polskę,
działalność których częstokroć zrasta się z głęboko zakonspirowanymi
agenturami imperialistycznymi, UNIESZKODLIWIENIEM których winien zajmować
się właśnie nasz aparat bezpieczeństwa publicznego.
"Na te elementy - powiada tow. Bierut - karzący miecz naszego wymiaru sprawiedliwości
będzie spadał z całą surowością prawa. Będziemy z całą stanowczością
łamali opór wroga klasowego i dywersji imperialistycznej".

Z przemówienia Stanisława Radkiewicza
na temat zadań aparatu bezpieczeństwa, marzec 1951 r.

Już w Manifeście Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego komuniści określili swój stosunek do polskiej emigracji wojennej kwestionując w nim prawno-ustrojowe podstawy funkcjonowania legalnych władz RP i prowadzenia walki o niepodległość przez rzesze Polaków rozsianych po całym świecie. W Manifeście z 22 lipca 1944 r. czytamy: "Emigracyjny ?rząd? w Londynie i jego delegatura w kraju jest władzą samozwańczą, władzą nielegalną, opiera się na bezprawnej, faszystowskiej konstytucji z kwietnia 1935 roku. ?Rząd? ten hamował walkę z okupantem hitlerowskim, swą awanturniczą polityką pchał Polskę ku nowej katastrofie". Jednocześnie uzurpatorskie władze "Polski Lubelskiej" wezwały emigrantów do powrotu zaznaczając jednakże, że "dla tych, którzy zdradzili Polskę we wrześniu 1939 r., granice Rzeczypospolitej będą zamknięte". Koncepcja przeciwstawienia "zdrowych mas żołnierskich" "reakcyjno-faszystowskim bankrutom politycznym" winnych klęski wrześniowej będzie od tej pory jednym z podstawowych kierunków walki propagandowej z wychodźstwem wojennym. W kolejnych dekretach komuniści "precyzowali" i rozszerzali pojęcie "zdrady" o tych, którzy "reprezentując Państwo Polskie" szli "na rękę ruchowi faszystowskiemu", "umniejszali lub osłabiali siłę zbrojną polską lub sprzymierzoną", "narzucali Narodowi Polskiemu antydemokratyczną ustawę konstytucyjną", "usiłowali zmienić [...] ustrój państwowy Rzeczypospolitej Polskiej w duchu faszystowskim", "brali udział w dręczeniu osób przebywających lub osadzonych w miejscu odosobnienia, obozie, areszcie lub zakładzie karnym z powodu jej działalności politycznej lub społecznej" itp. Im wszystkim grożono karą więzienia lub śmiercią.

POWRÓT